Kiedy trudno nam pozwolić dziecku dorosnąć...

Kiedy trudno nam pozwolić dziecku dorosnąć...

SERIA: Świadome rodzicielstwo

Część III — Co dzieje się w nas, dorosłych?

Artykuł 11: Kiedy trudno nam pozwolić dziecku dorosnąć...

Kiedy rodzi się dziecko, stajemy się dla niego całym światem. Jest od nas całkowicie zależne, potrzebuje naszej obecności, dotyku, opieki i poczucia bezpieczeństwa. To my decydujemy niemal o wszystkim: kiedy je nakarmić, ubrać, gdzie zabrać i jak zorganizować mu dzień. Przez pierwsze lata trudno wyobrazić sobie, że mogłoby funkcjonować bez naszej pomocy. Jego życie w dużej mierze koncentruje się wokół nas, a my szybko przyzwyczajamy się do tego, że jesteśmy tak bardzo potrzebni.

Jednak dziecko rośnie i zaczyna coraz wyraźniej pokazywać, że jest odrębnym człowiekiem. Już dwulatek potrafi stanowczo powiedzieć „nie”, nie chce założyć ubrania, które wybraliśmy, nie ma ochoty jeść tego, co przygotowaliśmy, i za wszelką cenę próbuje zrobić coś po swojemu. Kilkulatek ma własne pomysły, upodobania i potrzeby. Dziecko szkolne zaczyna mieć swoje zainteresowania, przyjaciół i tajemnice. W okresie dojrzewania coraz częściej kwestionuje nasze zdanie, potrzebuje prywatności i chce samodzielnie podejmować decyzje.

Na każdym z tych etapów możemy odczuwać frustrację, bezsilność, a nawet smutek. Czasem zachowanie dziecka odbieramy bardzo osobiście. Czujemy się pominięci, niedocenieni, nieważni. Szczególnie jeśli jego potrzeba niezależności zderza się z naszymi oczekiwaniami. Przecież tyle dla niego robimy, tak bardzo je kochamy, chcemy dla niego jak najlepiej. Dlaczego więc nie chce postępować tak, jak mu podpowiadamy?

Warto jednak zatrzymać się i zadać sobie pytanie: czy dziecko rzeczywiście robi coś przeciwko nam, czy po prostu zaczyna coraz wyraźniej być sobą?

Być może trudniej nam to zaakceptować, ponieważ sami odnajdywaliśmy w obecności dziecka coś, czego wcześniej nam brakowało. Jego bliskość, potrzeba opieki, zainteresowanie i przywiązanie wypełniały naszą codzienność. Czuliśmy się tak bardzo ważni i potrzebni! Kiedy zaczyna się od nas oddalać, możemy ponownie doświadczać samotności i poczucia odrzucenia. Nie zawsze dostrzegamy, że dziecko nie odrzuca nas jako rodzica. Ono po prostu... dorasta! I to jest zupełnie naturalny i właściwy proces! Dziecko potrzebuje coraz więcej przestrzeni, żeby odkrywać własne możliwości, podejmować decyzje i budować swoją tożsamość.

Oczywiście nie oznacza to, że mamy pozwalać dzieciom na wszystko. Nadal jesteśmy odpowiedzialni za ich bezpieczeństwo, wychowanie, stawianie granic i uczenie właściwych postaw. Nie chodzi o rezygnację z rodzicielskiego autorytetu, ale o zrozumienie, że nie jesteśmy właścicielami życia naszych dzieci. To, że powołaliśmy je do życia, nie oznacza, że mamy prawo wyznaczyć za nie całą jego drogę.

W chrześcijańskim rozumieniu wychowania dziecko jest przede wszystkim darem powierzonym nam przez Boga. Ma własną osobowość, predyspozycje, talenty i zadania, do których może zostać powołane. Naszym zadaniem nie jest realizowanie za jego pośrednictwem własnych ambicji ani spełnianie marzeń, których sami nie zdołaliśmy urzeczywistnić. Powinniśmy pomóc mu odkrywać to, co Bóg w nim złożył, rozwijać otrzymane dary i przygotowywać się do odpowiedzialnego życia.

Nie zawsze będzie to droga, którą sami dla niego wyobrażaliśmy. Może wybrać inny zawód, sposób życia, zainteresowania czy miejsce na świecie. Może mieć inne zdanie i podejmować decyzje, z którymi nie zawsze będziemy się zgadzać. Naszą rolą jest wyposażyć je w wiedzę, umiejętności, wartości, wiarę i charakter, które pomogą mu rozpoznawać Boże prowadzenie i odważnie odpowiadać na Jego powołanie.

W Księdze Przysłów czytamy:

Wychowuj chłopca odpowiednio do drogi, którą ma iść.

Prz 22,6

To mocne i głębokie słowa! Uzmysławiają nam, że nie chodzi o przygotowanie dziecka do życia według naszego scenariusza, ale o pomoc w odnalezieniu i podjęciu jego własnej drogi!

Pozwólmy więc dzieciom stopniowo oddzielać się od nas. Nie traktujmy każdej odmowy jako braku szacunku, różnicy zdań jako zagrożenia dla naszego autorytetu, a potrzeby samodzielności jako osobistego odrzucenia. Nasza więź nie musi słabnąć tylko dlatego, że zmienia się jej charakter. Możemy przestać być centrum dziecięcego świata, a jednocześnie pozostać ważnymi ludźmi w jego życiu.

Zastanówmy się, w jakich obszarach wciąż próbujemy decydować za nasze dzieci, choć moglibyśmy już stopniowo oddawać im odpowiedzialność. Czy potrafimy pozwolić im wybrać własną drogę, nawet jeśli nie będzie ona dokładnie taka, jaką sobie wymarzyliśmy?

Wychowujmy świadomie — nie tylko ze względu na dziś, ale na całe życie.

O autorze

Miłośniczka słowa pisanego, z wykształcenia teolog.
O sobie mówi: „Matka Polka” – żona, matka trzech dorastających synów – wielka zwolenniczka świadomego rodzicielstwa. 
Kobieta wielu pasji, zafascynowana naturą, oraz pięknem i mądrością Bożego Stworzenia, odkrywanymi podczas codziennych zajęć. 
Mistrzyni „międzyczasu” – hoduje zwierzęta, prowadzi uprawy permakulturowe, piecze chleby na zakwasie, tworzy mydła naturalne, oraz dziesiątki różnych przetworów, zaangażowana w służbę w lokalnej Społeczności Chrześcijańskiej, społecznik z głębokiego przekonania. 
Swoje życie i wszystko, w co się angażuje, opiera o Słowo Boże, z każdym rokiem bardziej świadoma tego, że bez Boga nic nie może uczynić (J. 15:5)Pokaż mniej